برای فعالیت مداوم در بازار کریپتو و ارزهای دیجیتال و جلوگیری از ضررهای احتمالی، باید روش‌های تحلیل تکنیکال بازار رمزارزها را بشناسید. تحلیل بازار بیشتر از طریق نمودارها و الگوها انجام می‌شود و یکی از الگوهای پرطرفدار در تحلیل بازار رمزارزها، الگوی فنجان یا Cup and Handle است. در این مقاله قصد داریم شما را با این الگوی تحلیلی و نحوه‌ی استفاده از آن آشنا کنیم.


معرفی الگوی فنجان (cup and Handle) در تحلیل رمزارزها

الگوی فنجان و دسته (cup and Handle) یک الگوی تکنیکال است که در نمودارهای قیمت ارزهای دیجیتال یافت می‌شود. این الگو نشان‌دهنده اصلاح یک روند صعودی است و در نهایت به شما سیگنال شروع دوباره و از سرگیری معاملات را می‌دهد. الگوی تحلیلی فنجان به شما می‌گوید که چه زمانی ارز دیجیتال مورد نظرتان را بخرید. این الگو زمان ورود و ریسک را به‌وضوح مشخص می‌کند، اما به دلیل معیارهای حجم پراکنده، تفسیر آن در بازار ارزهای دیجیتال کمی دشوار است.


الگوی قیمت فنجان و دسته در نمودار قیمت اوراق بهادار یک نشانگر تکنیکال بوده که شبیه یک فنجان دسته‌دار است، جایی که فنجان شکل «U» به خود می¬گیرد و دسته، شیب کمی به سمت پایین دارد. الگوی فنجان و دسته به‌عنوان یک سیگنال صعودی در نظر گرفته می‌شود، به‌طوری‌که سمت راست الگو معمولاً حجم معاملات کمتری را تجربه می‌کند. شکل‌گیری این الگو ممکن است به کوتاهی 7 هفته باشد یا تا 65 هفته طول بکشد.


الگوی فنجان و دسته یک الگوی نمودار ترکیبی است که سیگنال صعودی را نشان می‌دهد. در این الگو قیمت‌ها بخشی از روند صعودی قبلی را اصلاح می‌کنند، سپس به سمت قله قبلی بازمی‌گردند و یک «فنجان» را تشکیل می‌دهند. پس از آن، قیمت‌ها به سمتی می‌روند که یک «دسته» را ایجاد می‌کنند. این دسته پس از تکمیل، نشانه‌ای از حرکت ارز دیجیتال به قله‌های جدید است. الگوی Cup and Handle توسط ویلیام اونیل در سال 1988 مطرح شد.

معرفی الگوی فنجان  (cup and Handle) در تحلیل رمزارزها

اونیل (William O'Neil) در کتابش با عنوان «چگونه با سهام کسب درآمد کنیم» به معامله‌های رمزارزی و تحلیل با استفاده از الگوی فنجان و دسته اشاره می‌کند. این کارآفرین آمریکای در کتاب «How to Make Money in Stocks» به وضوح می‌گوید که الگوی فنجان در بازار سهام بسیار یافت می‌شود و به‌طور مکرر در بازار ارزهای دیجیتال مورداستفاده قرار می‌گیرد. الگوی فنجان و دسته را می‌توان در بازه‌های زمانی مختلف از نمودارهای ساعتی، هفتگی تا ماهانه پیدا کرد. بااین‌حال این الگو در تایم فریم‌های نمودار روزانه قدرتمندتر است. چند نوع از این الگو وجود دارد، اما همه آن‌ها ظاهری مشابه دارند.


الگوی فنجان و دسته چه ویژگی‌هایی دارد؟

الگوی تحلیلی فنجان و دسته پس از یک رالی بزرگ قیمتی ظاهر می‌شود. از این الگو زمانی استفاده می‌کنند که بازار کمی مکث کرده تا نفسی تازه کند. الگوی Cup and Handle از پنج مرحله کلیدی تشکیل شده است. چهار مرحله کلیدی اول به شکل‌دهی ساختار نام الگو کمک می‌کنند، زیرا طرح کلی این الگو یک فنجان را با دسته نشان می‌دهد.


پس از یک روند صعودی بزرگ در قیمت ارز دیجیتال بازار شروع به اصلاح می‌کند و نیمه اول فنجان را شکل می‌دهد. اصلاح قیمت معمولاً حدود 30 تا 50 درصد طول روند صعودی قبلی را دنبال می‌کند. بااین‌حال، مواردی وجود دارد که ممکن است اصلاح عمیق‌تری رخ دهد. پس از تشکیل یک کف، قیمت‌ها شروع به افزایش خواهند کرد. در این مرحله، قسمت فنجانی الگو ایجاد شده است.


اکنون که قیمت‌ها به بالاترین سطح قبلی خود نزدیک شده‌اند، معامله‌گران صعودی خرید را متوقف می‌کنند و منتظر می‌مانند تا ببینند آیا نزولی در قیمت رخ می‌دهد یا خیر. معامله‌گرانی که در نزدیکی ارتفاعات قدیمی خرید ارز دیجیتال انجام داده اند، درعین‌حال هم خوشحال و هم عصبانی هستند. آن‌ها از اینکه قیمت‌ها به بالاترین سطح قبلی بازگشته‌اند خوشحال‌اند، اما نگران فروش بعدی خود هستند. در این مرحله سرمایه‌گذاران به‌تدریج ارزهای خود را می‌فروشند و به شکل‌گیری دسته فنجان کمک می‌کنند.

الگوی فنجان و دسته چه ویژگی‌هایی دارد؟

بااین‌حال، رفته‌رفته فروشنده‌ها در بازار کمتر می‌شوند و حجم کل را کاهش می‌دهند. این موضوع باعث می‌شود روند قیمت از پهلوی فنجان تا کمی پایین‌تر به حرکت خود ادامه دهد و دسته فنجان را کامل کند. در انتها الگو شکل فنجان قهوه با دسته در سمت راست را به خود می‌گیرد. با ادامه روند صعودی قبلی، این الگو زمانی تأیید می‌شود که قیمت‌ها از بالاترین حد خود کاهش پیدا کنند. الگوی فنجان و دسته نمی‌تواند بدون یک روند صعودی قبلی وجود داشته باشد.


درنتیجه، این الگو اغلب در بازار ارزهای دیجیتال یافت می‌شود. انواع الگوهای فنجان در تحلیل رمزارزها چند تغییر در الگوی فنجان وجود دارد که سرمایه گذاران رمزارزی باید از آن آگاه باشند. اولین تغییر مربوط به مواقعی است که قسمت دسته الگو بالاتر از ارتفاع قدیمی ایجاد می‌شود. این الگو را «دسته بالا» نیز در نظر می‌گیرند.


الگوی فنجان و دسته بالا

یکی از ویژگی‌های الگوی فنجان و دسته این است که دسته باید در 10 درصد ارتفاع قدیمی شکل بگیرد. گاهی پیش می‌آید که بازار به‌شدت صعودی است و دسته کمی بالاتر از اوج قدیمی قرار می‌گیرد، اما در 10 درصد آن باقی می‌ماند. این موقعیت‌ها به نام دسته بالا در نظر گرفته می‌شوند.


الگوی فنجان و دسته کامل

در نمونه بالا یک فنجان با دسته بلند را بیان کردیم. در آن الگو دسته به‌جای پایین، در بالای ارتفاع قدیمی شکل می‌گیرد. نتیجه الگو در جایی که یک شکست جزئی بالاتر است یکسان باقی می‌ماند، اما پس‌ازآن قیمت‌ها با کاهش حجم معامله می‌شوند تا دسته را تشکیل دهند. این الگو زمانی تأیید می‌شود که بازار از بالاترین قیمت دسته به سمت پایین می‌آید و دسته کامل را شکل می‌دهد.

الگوی فنجان و دسته کامل

الگوی فنجان و دسته روزانه

زمانی که ویلیام اونیل برای اولین بار الگوی فنجان و دسته را شناسایی کرد، تمرکز او بر فریم‌های زمانی نمودار روزانه بود. اکنون که نرم‌افزار نمودار گیری دسترسی به نمودارهای روزانه را آسان کرده است، تغییراتی در این الگو ظاهر شده، به‌طوری‌که می‌توان آن را در بازه‌های زمانی نمودار روزانه پیدا کرد.


الگوی فنجان و دسته به ما چه می‌گوید؟

ازآنجایی‌که سهامی که این الگو را تشکیل می‌دهد، قله‌های قدیمی را آزمایش می‌کند، احتمالاً تحت فشار فروش سرمایه‌گذارانی قرار می‌گیرد که قبلاً در آن سطوح خرید کرده‌اند. فشار فروش احتمالاً باعث تثبیت قیمت با تمایل به روند نزولی برای یک دوره چهار روز تا چهار هفته می‌شود، قبل از اینکه به سمت بالاتر حرکت کند. فنجان و دسته یک الگوی ادامه‌دار صعودی در نظر گرفته می‌شود و برای شناسایی فرصت‌های خرید کاربرد دارد.


نمونه‌ای از نحوه استفاده از فنجان و دسته

فرض کنید یک سفارش توقف خرید کمی بالاتر از خط روند بالای دسته قرار می‌دهید. اجرای سفارش تنها در صورتی باید رخ دهد که قیمت مقاومت الگو را بشکند. معامله گران ممکن است نوسان بیش‌ازحد را تجربه کنند و با استفاده از یک ورودی تهاجمی وارد یک بازار نزولی کاذب شوند. از طرف دیگر، منتظر بمانید تا قیمت ارز دیجیتال در بالای خط روند بالای دسته بسته شود، سپس یک سفارش محدود را کمی پایین‌تر از سطح شکست الگو قرار دهید. در صورت کاهش قیمت سعی کنید مقداری ارز بخرید. اگر قیمت به رشد خود ادامه دهد و عقب ننشیند می‌توانید سود زیادی کسب کنید.


هدف سود با اندازه‌گیری فاصله بین کف فنجان و سطح شکست الگو و افزایش آن فاصله به سمت بالا از شکست تعیین می‌شود. به‌عنوان‌مثال، اگر فاصله بین سطح شکستن کف و دسته 20 نقطه باشد، هدف سود 20 نقطه بالاتر از دسته الگو قرار می‌گیرد. بسته به تحمل ریسک معامله‌گر و نوسانات بازار، سفارش‌های توقف ضرر ممکن است در زیر دسته یا زیر فنجان قرار بگیرند. حال بیایید یک مثال تاریخی واقعی را در نظر بگیریم که در اکتبر 2002 در بورس سهام نزدک (بورس آمریکا) نزدیک به 13 دلار عرضه شد و پنج سال بعد به 154 دلار رسید.


محدودیت‌های الگوی فنجان و دسته

مانند همه اندیکاتورهای تکنیکال، فنجان و دسته باید در هماهنگی با سیگنال‌ها و نشانگرهای دیگر قبل از تصمیم‌گیری در مورد معامله استفاده شوند. در الگوی فنجان و دسته محدودیت‌های خاصی توسط تعدادی از معامله گران شناسایی شده است. اولین مورد این است که ممکن است مدتی طول بکشد تا الگو به‌طور کامل شکل بگیرد. این موضوع می‌تواند منجر به تصمیم‌گیری‌های دیرهنگام شود. درحالی‌که از یک ماه تا یک سال زمان معمولی برای شکل‌گیری یک فنجان و دسته وجود دارد، ممکن است این الگو خیلی سریع اتفاق بیفتد یا چندین سال طول بکشد تا خودش را ثابت کند.

محدودیت‌های الگوی فنجان و دسته

موضوع دیگر مربوط به عمق بخش انتهای فنجان است. گاهی اوقات یک فنجان کم‌عمق‌تر می‌تواند یک سیگنال باشد، درحالی‌که یک فنجان عمیق می‌تواند یک سیگنال نادرست ایجاد کند. گاهی پیش می‌آید که فنجان بدون دسته مشخص تشکیل شود. درنهایت، یک محدودیت مشترک در بسیاری از الگوهای تکنیکال این است که در سهام غیر نقد شونده معمولا قابل‌اعتماد نیستند. به‌طورمعمول فنجان دارای یک مکث یا دوره تثبیت در انتهای فنجان است، جایی که قیمت به طرفین حرکت می‌کند یا یک ته گرد را تشکیل می‌دهد. این نشان می‌دهد که قیمت ارز به سطح حمایت رسیده و نمی‌تواند از آن پایین‌تر بیاید. این اتفاق به بیشتر شدن شانس افزایش قیمت پس از شکست کمک می‌کند.


یک V-bottom (انتهای فنجان V شکل) که در آن قیمت کاهش می‌یابد و سپس به‌شدت افزایش می‌یابد، ممکن است یک فنجان را تشکیل دهد. برخی از معامله گران این نوع فنجان‌ها را دوست دارند، درحالی‌که برخی دیگر از آن‌ها اجتناب می‌کنند. اگر روند صعودی باشد و فنجان و دسته در وسط آن روند شکل بگیرد، سیگنال خرید مزیت بیشتری از روند کلی دارد. در این مورد، به دنبال یک روند قوی باشید که به سمت فنجان و دسته می‌رود. برای اطمینان بیشتر به دنبال ته فنجان باشید تا با سطح حمایت طولانی‌مدت، مانند خط روند رو به افزایش یا میانگین متحرک هماهنگ شود.


اگر فنجان و دسته پس از یک روند نزولی شکل بگیرد، می‌تواند نشانه معکوس شدن روند باشد. برای بهبود شانس الگو که منجر به معکوس شدن واقعی می‌شود، به دنبال امواج نزولی قیمت باشید تا به سمت فنجان و دسته کوچک‌تر بروید. امواج کوچک‌تر و پایین‌تر که به سمت فنجان و دسته می‌روند، شواهدی را نشان می‌دهند که فروش کاهش می‌یابد. بنابراین در صورت شکسته شدن قیمت در بالای دسته احتمالاً حرکت صعودی را شاهد خواهید بود.